Gdańska firma Ambient System, we współpracy z Politechniką Gdańską i CNBOP, opracowała system smartVES, który automatycznie zwiększa zrozumiałość komunikatów głosowych w dużych i hałaśliwych przestrzeniach, takich jak lotniska, dworce czy stadiony. Technologia wykorzystuje dwa autorskie algorytmy: adaptacyjną filtrację, dostosowującą dźwięk do poziomu hałasu, oraz czasową transpozycję mowy, stabilizującą tempo wypowiedzi,...
Miesiąc: listopad 2025
Festiwal Nauki w Warszawie: Zadawajmy pytania, kwestionujmy odpowiedzi
Warszawski Festiwal Nauki, najstarsze tego typu wydarzenie w Polsce, szykuje się do jubileuszowej, 30. edycji. Dyrektorka festiwalu, dr Zuzanna Toeplitz, podkreśla, że celem inicjatywy jest zachęcanie do krytycznego myślenia, zadawania pytań i kwestionowania odpowiedzi. W tym roku festiwal trafił do finału konkursu Popularyzator Nauki 2025 w kategorii Zespół. Pierwsza edycja...
Żółwie czują pole magnetyczne
Młode żółwie karetta odbywają jedne z najdłuższych migracji w świecie zwierząt, korzystając z wrodzonej „magnetycznej mapy”. Naukowcy z University of North Carolina w Chapel Hill sprawdzili, jak dokładnie żółwie odbierają pole magnetyczne – czy je „widzą”, czy raczej odczuwają. W eksperymencie młode żółwie uczono kojarzenia pola magnetycznego z dostępem do...
Planetoida nazwana imieniem Jerzego Turowicza
Planetoida (708658) Turowicz, wcześniej znana jako 2012 GJ42, otrzymała nazwę na cześć Jerzego Turowicza, wybitnego polskiego dziennikarza i redaktora naczelnego „Tygodnika Powszechnego”. Odkryli ją 3 września 2013 roku polscy astronomowie Michał Żołnowski i Michał Kusiak. Informację o nadaniu nazwy opublikowano w listopadowym biuletynie WGSBN działającym przy Międzynarodowej Unii Astronomicznej (IAU)....
Polska zwiększa udział w ESA i podpisała list ws. ośrodka w kraju
Podczas Rady Ministerialnej ESA w Bremie Polska zadeklarowała składkę blisko 550 mln euro na lata 2026–2028, podwajając wcześniejsze zaangażowanie w programy technologiczne. Środki mają wspierać m.in. obserwację Ziemi, łączność, transport kosmiczny, bezpieczeństwo i rozwój technologii dla przyszłych misji. Podpisano też list intencyjny ws. budowy ośrodka ESA w Polsce, który ma...
Rybiki cukrowe – prymitywne, fascynujące owady starsze niż dinozaury
Choć wielu ludzi traktuje je jako uciążliwe domowe owady, rybiki cukrowe (srebrzyki) należą do najstarszych stworzeń na Ziemi. Jak tłumaczy prof. Stanisław Ignatowicz z SGGW, są „pierwotnie bezskrzydłe” i mają rodowód starszy niż dinozaury, a ich srebrzyste łuski świadczą o archaiczności. Rybiki preferują ciemne, wilgotne i ciepłe miejsca – od...
Radio na atomach – ultraczuły odbiornik mikrofal
Naukowcy z Wydziału Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego opracowali nowy typ odbiornika radiowego, działający na zasadzie zmian w atomach rubidu. Mikrofale delikatnie wpływają na stan atomów, a lasery przekształcają te zmiany w czytelny sygnał. Taki system jest wyjątkowo czuły i nie wprowadza własnych zakłóceń, w przeciwieństwie do klasycznych anten i elektroniki. Atom...
Krakowski Helios w czołówce najszybszych i najbardziej energooszczędnych superkomputerów
Superkomputer Helios, działający w ACK Cyfronet AGH, od czasu zakończenia pełnej instalacji utrzymuje się w pierwszej setce najszybszych maszyn obliczeniowych świata oraz w pierwszej dziesiątce pod względem efektywności energetycznej. W najnowszej edycji rankingów TOP500 i Green500 Helios potwierdził swoją pozycję lidera w obu kategoriach w Polsce. W zestawieniu TOP500 znalazło...
Ruszyła rekrutacja do VII edycji kursu Omics Data Science
Rozpoczęła się rekrutacja na VII edycję kursu przeznaczonego dla przyszłych specjalistów zajmujących się analizą danych omicznych. Program adresowany jest do studentów i absolwentów kierunków medycznych oraz ścisłych, a diagności laboratoryjni mogą zdobyć za jego ukończenie 25 punktów edukacyjnych. Dwusemestralny kurs podyplomowy „Omics Data Science – Bioinformatyka i analiza wielkoskalowych danych...
Wydziały PAN wyróżniają naukowców za wybitne osiągnięcia
Na koniec roku poszczególne wydziały Polskiej Akademii Nauk tradycyjnie wyróżniają naukowców za znaczące osiągnięcia i oryginalne badania. Jako pierwszy ogłosił laureatów Wydział V Nauk Medycznych. Znane są także nazwiska nagrodzonych przez Wydział III Nauk Ścisłych i Nauk o Ziemi oraz Wydział IV Nauk Technicznych. Nagrody wydziałowe PAN są wysoko cenione...