Międzynarodowy zespół astronomów, z udziałem naukowców z Obserwatorium Astronomicznego Uniwersytetu Warszawskiego, ogłosił w „Science” odkrycie nowej klasy planet pozasłonecznych – planet swobodnych. Te obiekty krążą samotnie w Drodze Mlecznej, nie związane grawitacyjnie z żadną gwiazdą.
Przełomowe obserwacje z 3 maja 2024 r., przeprowadzone równocześnie przez teleskopy KMTNet (Australia, Południowa Afryka, Chile), teleskop OGLE w Chile oraz satelitę Gaia, pozwoliły zmierzyć paralaksę mikrosoczewkową i bezpośrednio wyznaczyć masę planety – 0,22 masy Jowisza (70 mas Ziemi). Brak śladów macierzystej gwiazdy potwierdza, że jest to obiekt niezależny – pierwsza w pełni „zważona” planeta swobodna.
Odkrycie otwiera nową dziedzinę badań nad pozasłonecznymi układami planetarnymi. Już planowane misje NASA Roman (2026) i Earth 2.0 (2028) będą badać populację planet swobodnych, co pozwoli lepiej poznać ich liczbę i właściwości.
Źródła:
https://www.ncn.gov.pl/aktualnosci/2026-01-01-o-planetach-swobodnych-w-science
Wizja artystyczna zjawiska mikrosoczewkowania grawitacyjnego KMT-2024-BLG-0792/OGLE-2024-BLG-0516, obserwowanego równocześnie z obserwatoriów ziemskich i z satelity Gaia. © J. Skowron / OGLE.
