Naukowcy z Politechniki Krakowskiej, Uniwersytetu Rolniczego w Krakowie oraz Instytutu Immunologii i Terapii Doświadczalnej PAN opracowali nową cząsteczkę chemiczną, która wykazuje obiecujące działanie wobec komórek raka jelita grubego, przy minimalnym wpływie na zdrowe tkanki.
Nowotwory jelita grubego dotykają rocznie miliony osób na świecie, w tym 18–20 tys. w Polsce, przy czym połowa przypadków kończy się śmiercią pacjenta. Obecne terapie bywają skuteczne tylko przy wczesnym wykryciu, a w późniejszych stadiach leczenie staje się trudne z powodu przerzutów i odporności komórek nowotworowych.
Zespół pod kierunkiem dr. inż. Damiana Kułagi początkowo badał pochodne tryptamin w kontekście raka piersi, ale w trakcie analiz odkryto, że związek DK-AT390HCl wykazuje silną aktywność wobec komórek jelita grubego. Mechanizm działania polega m.in. na hamowaniu autofagii – procesu, który nowotwory wykorzystują do obrony przed terapiami. Cząsteczka działa jak „klucz do zamka”, blokując specyficzną kinazę lipidową w komórkach nowotworowych i wywołując procesy biologiczne prowadzące do ich zniszczenia.
Odkrycie jest tym bardziej obiecujące, że DK-AT390HCl działa selektywnie wobec komórek nowotworowych, oszczędzając zdrowe tkanki. Naukowcy planują dalsze badania, w tym nad powiązaniem autofagii z ekspresją czynnika FOXM1 oraz weryfikację skuteczności związku na ludzkich komórkach.
Obecnie cząsteczka znajduje się na czwartym poziomie gotowości technologicznej (TRL), a zespół rozważa komercjalizację i współpracę z firmami farmaceutycznymi, aby przyspieszyć drogę od laboratoriów do klinik. Odkrycie daje nadzieję na skuteczniejszą terapię nowotworów jelita grubego, szczególnie w obliczu rosnącej liczby zachorowań u osób poniżej 50. roku życia.
Źródło: https://forumakademickie.pl/polscy-naukowcy-blizej-stworzenia-nowej-terapii-nowotworowej/
